Police Patil Bharti Practice Question Set - 20
🎯 खालील प्रश्न हे पोलीस पाटील भरती 2025 साठी उपयुक्त ठरणारे सराव प्रश्न आहेत . हे प्रश्न केवळ मार्गदर्शनासाठी असून, आगामी पोलीस पाटील भरतीच्या लेखी परीक्षेमध्ये विचारले जाण्याची शक्यता असलेले संभाव्य प्रश्न आहेत
टीप : सर्व प्रश्न सोडवल्यानंतर खाली दिलेल्या Check Your Score बटनावर क्लिक करा व तुम्हाला मिळालेले मार्क्स तपासून पहा
पोलीस पाटील भरती सराव पेपर
Question : 1
महाराष्ट्रातील स्थानिक स्वराज्य संस्थेच्या निवडणुका कोण घेते ?
📝स्पष्टीकरण :
भारतीय संविधानातील कलम 243-K आणि 243-ZA नुसार राज्यातील ग्रामपंचायत, पंचायत समिती, जिल्हा परिषद व महानगरपालिका यांच्या निवडणुका घेण्याची संपूर्ण जबाबदारी राज्य निवडणूक आयोग (महाराष्ट्र) कडे असते.
लोकसभा, राज्यसभा आणि विधानसभा निवडणुका घेण्याचे काम भारतीय निवडणूक आयोग (कलम 324) करते.
Question : 2
सिंधू नदीचा उगम कोठे होतो ?
📝स्पष्टीकरण :
सिंधू नदीचा उगम तिबेटमधील (चीन) कैलास पर्वत रांगेत मानसरोवराजवळील बोखार चू (चेमायुंगदुंग हिमनदी) परिसरात होतो.
सिंधू नदी भारतात लडाखमधून वाहत जाऊन पुढे पाकिस्तानात प्रवेश करते आणि शेवटी अरबी समुद्रास मिळते.
Question : 3
मोहम्मद बिन तुघलकाने देवगिरीचे नामकरण काय केले ?
📝स्पष्टीकरण :
दिल्लीचा सुलतान मोहम्मद बिन तुघलक याने 1327 मध्ये आपली राजधानी दिल्लीवरून देवगिरी येथे हलवली आणि देवगिरीचे नाव बदलून 'दौलताबाद' ठेवले.
हा किल्ला छत्रपती संभाजीनगर (औरंगाबाद) जिल्ह्यात असून त्याच्या अभेद्य तटबंदीसाठी व खंदकासाठी प्रसिद्ध आहे.
Question : 4
सांगली शहर कोणत्या नदीकाठी वसलेले आहे ?
📝स्पष्टीकरण :
पश्चिम महाराष्ट्रातील महत्त्वाचे व्यापारी शहर सांगली हे कृष्णा नदीच्या तीरावर वसलेले आहे.
सांगलीला हळदीच्या मोठ्या बाजारपेठेमुळे 'हळदीचे शहर' (Turmeric City) म्हणून ओळखले जाते; तसेच जवळच हरिपूर येथे कृष्णा-वारणा संगम होतो.
Question : 5
1857 च्या उठावाची सुरुवात कोठे झाली ?
📝स्पष्टीकरण :
1857 च्या भारतीय स्वातंत्र्यसमराची अधिकृत सुरुवात 10 मे 1857 रोजी उत्तर प्रदेशातील मिरत (Meerut) छावणीतील देशी सैनिकांनी बंड पुकारून केली.
या उठावाची पहिली ठिणगी 29 मार्च 1857 रोजी बराकपूर छावणीत मंगल पांडे यांनी पाडली होती.
Question : 6
महाराष्ट्रातील सर्वात मोठा कागद कारखाना कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
📝स्पष्टीकरण :
महाराष्ट्रातील सर्वात मोठा कागद निर्मितीचा कारखाना चंद्रपूर जिल्ह्यातील बल्लारपूर (Ballarpur Industries Limited - BILT) येथे आहे.
विदर्भातील जंगलांमधून मिळणाऱ्या बांबू व लाकडाच्या लगद्याचा मुबलक पुरवठा या उद्योगासाठी होतो.
Question : 7
जालियनवाला बाग हत्याकांडाशी संबंधित इंग्रज अधिकारी कोण ?
📝स्पष्टीकरण :
अमृतसर येथे 13 एप्रिल 1919 (बैसाखी दिन) रोजी शांततापूर्ण सभेवर निःशस्त्र नागरिकांवर गोळीबाराचा आदेश देणारा ब्रिटिश लष्करी अधिकारी जनरल रेजिनॉल्ड डायर हा होता.
या अमानुष हत्याकांडाच्या निषेधार्थ रवींद्रनाथ टागोरांनी आपली ब्रिटिश सरकारने दिलेली 'नाईटहुड' (सर) ही पदवी परत केली.
Question : 8
पोलीस विभाग कोणत्या मंत्रालयाच्या अखत्यारीत येतो ?
📝स्पष्टीकरण :
राज्य स्तरावर कायदा आणि सुव्यवस्था राखण्याची जबाबदारी असल्याने पोलीस विभाग गृह मंत्रालय (गृह विभाग / Home Department) च्या नियंत्रणाखाली कार्य करतो.
भारतीय संविधानाच्या 7 व्या अनुसूचीनुसार 'पोलीस' आणि 'कायदा व सुव्यवस्था' हे विषय राज्य सूचीमध्ये (State List) येतात.
Question : 9
महाराष्ट्र पोलीस दलात खालीलपैकी कोणते पद नाही ?
📝स्पष्टीकरण :
'लान्स नाईक' (Lance Naik) हे पद भारतीय भूदलात (लष्करात) असते, महाराष्ट्र नागरी पोलीस दलात हे पद अस्तित्वात नाही.
महाराष्ट्र पोलीस शिपाई संवर्गात पोलीस शिपाई, पोलीस नाईक, पोलीस हवालदार आणि सहाय्यक पोलीस उपनिरीक्षक (ASI) अशी पदे असतात.
Question : 10
संजय गांधी राष्ट्रीय उद्यान कोठे आहे ?
📝स्पष्टीकरण :
संजय गांधी राष्ट्रीय उद्यान हे मुंबई उपनगरातील बोरिवली परिसरात स्थित आहे.
या राष्ट्रीय उद्यानात प्राचीन कान्हेरी बौद्ध लेणी तसेच तुळशी व विहार ही दोन प्रमुख गोड्या पाण्याचे तलाव आहेत.
Question : 11
सर्व योग्य दाता कोणत्या रक्तगटास म्हणतात ?
📝स्पष्टीकरण :
'O' रक्तगटाच्या तांबड्या रक्तपेशींवर कोणतेही प्रतिजन (Antigen A किंवा B) नसल्यामुळे या रक्तगटाचे रक्त कोणत्याही व्यक्तीला देता येते; म्हणून त्यास सर्वयोग्य दाता (Universal Donor) म्हणतात.
'AB' रक्तगटाला सर्वयोग्य ग्राहक (Universal Recipient) असे म्हटले जाते.
Question : 12
महाराष्ट्राची उपराजधानी कोणती ?
📝स्पष्टीकरण :
नागपूर हे शहर महाराष्ट्र राज्याची अधिकृत उपराजधानी आहे.
1953 च्या नागपूर करारानुसार दरवर्षी महाराष्ट्र विधिमंडळाचे हिवाळी अधिवेशन नागपूर येथे आयोजित केले जाते.
Question : 13
डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांनी चवदार तळ्याचा सत्याग्रह कोठे केला ?
📝स्पष्टीकरण :
अस्पृश्यांना सार्वजनिक पाणवठ्यावर पाण्याचा मूलभूत मानवी हक्क मिळवून देण्यासाठी डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांनी 20 मार्च 1927 रोजी रायगड जिल्ह्यातील महाड येथे चवदार तळे सत्याग्रह केला.
म्हणूनच 20 मार्च हा दिवस महाराष्ट्रात 'सामाजिक सबलीकरण दिन' म्हणून पाळला जातो.
Question : 14
पहिल्या भारतीय अंतराळवीराचे नाव काय ?
📝स्पष्टीकरण :
भारतीय वायुसेनेचे वैमानिक विंग कमांडर राकेश शर्मा यांनी 3 एप्रिल 1984 रोजी सोव्हिएत युनियनच्या सोयुझ टी-11 (Soyuz T-11) मोहिमेतून अंतराळात प्रवास केला.
अंतराळातून भारताकडे पाहताना त्यांनी तत्कालीन पंतप्रधान इंदिरा गांधींना 'सारे जहाँ से अच्छा हिंदोस्ताँ हमारा' असे उद्गार काढले होते.
Question : 15
महात्मा गांधीजींचा जन्म कोणत्या राज्यात झाला ?
📝स्पष्टीकरण :
राष्ट्रपिता महात्मा मोहनदास करमचंद गांधी यांचा जन्म 2 ऑक्टोबर 1869 रोजी गुजरात राज्यातील पोरबंदर या शहरात झाला.
त्यांचा जन्मदिवस 2 ऑक्टोबर हा जगभरात संयुक्त राष्ट्रांतर्फे 'आंतरराष्ट्रीय अहिंसा दिन' (International Day of Non-Violence) म्हणून साजरा केला जातो.
Question : 16
बंगालची फाळणी कोणत्या साली झाली ?
📝स्पष्टीकरण :
ब्रिटिश व्हाइसरॉय लॉर्ड कर्झन याने हिंदू आणि मुस्लिमांमध्ये फूट पाडण्यासाठी 'फोडा आणि झोडा' नीतीचा वापर करून 16 ऑक्टोबर 1905 रोजी बंगालची फाळणी लागू केली.
या फाळणीच्या विरोधात संपूर्ण देशात तीव्र वंगभंग चळवळ सुरू झाली; अखेर जनतेच्या उद्रेकामुळे 1911 मध्ये ही फाळणी रद्द करण्यात आली.
Question : 17
नाशिक येथील सिंहस्थ कुंभमेळा किती वर्षांनी भरतो ?
📝स्पष्टीकरण :
गुरु ग्रह सिंह राशीत प्रवेश करतो तेव्हा महाराष्ट्रात गोदावरी नदीच्या तीरावर नाशिक-त्र्यंबकेश्वर येथे दर 12 वर्षांनी भव्य सिंहस्थ कुंभमेळा भरतो.
भारतात नाशिकशिवाय प्रयागराज, हरिद्वार आणि उज्जैन या चार पवित्र ठिकाणी कुंभमेळा भरतो.
Question : 18
खालीलपैकी कोणता प्राणी हडप्पा संस्कृतीतील मुद्रांवर आढळत नाही ?
📝स्पष्टीकरण :
सिंधू संस्कृतीतील (हडप्पा) उत्खननात सापडलेल्या मुद्रांवर (Seals) एकशिंगी प्राणी, बैल, हत्ती, वाघ आणि गेंडा यांचे विपुल अंकन आढळते, मात्र त्यावर गाईचे चित्र आढळत नाही.
गाईला विशेष धार्मिक महत्त्व पुढील काळातील वैदिक संस्कृतीमध्ये प्राप्त झाले.
Question : 19
वेरूळ येथील कैलास मंदिर कोणत्या राष्ट्रकूट राजाने बांधले आहे ?
📝स्पष्टीकरण :
छत्रपती संभाजीनगर जवळील वेरूळ येथील अखंड एकाच पाषाणात वरून खाली कोरलेले जगप्रसिद्ध कैलास मंदिर (लेणी क्र. 16) राष्ट्रकूट राजा कृष्ण पहिला (Krishna I) याने आठव्या शतकात बांधले.
वेरूळ लेणी समूह हे युनेस्कोचे जागतिक वारसा स्थळ (1983) आहे.
Question : 20
भारतीय चित्रपट सृष्टीचे जनक म्हणून कोणाला ओळखले जाते ?
📝स्पष्टीकरण :
धुंडीराज गोविंद फाळके (दादासाहेब फाळके) यांनी 1913 मध्ये भारतातील पहिला पूर्ण लांबीचा मूकपट 'राजा हरिश्चंद्र' तयार केला, म्हणून त्यांना 'भारतीय चित्रपटसृष्टीचे जनक' म्हटले जाते.
भारतीय चित्रपट क्षेत्रातील सर्वोच्च सन्मान 'दादासाहेब फाळके पुरस्कार' ची सुरुवात केंद्र शासनाने 1969 मध्ये केली.
Question : 21
खालीलपैकी कोणता देश भारताचा शेजारी नाही ?
📝स्पष्टीकरण :
फ्रान्स हा युरोप खंडातील देश असून तो भारताचा थेट शेजारी देश नाही.
पाकिस्तान, चीन, नेपाळ, भूतान, म्यानमार, बांगलादेश आणि अफगाणिस्तान हे भारताचे भूसीमेने जोडलेले शेजारी देश आहेत.
Question : 22
महाराष्ट्रातील कोणत्या प्रशासकीय विभागात सर्वात जास्त जिल्हे आहेत ?
📝स्पष्टीकरण :
छत्रपती संभाजीनगर (औरंगाबाद) प्रशासकीय विभागात सर्वाधिक म्हणजेच एकूण 8 जिल्हे येतात (छ. संभाजीनगर, जालना, परभणी, हिंगोली, नांदेड, लातूर, धाराशिव आणि बीड).
कोकण विभागात 7 जिल्हे तर पुणे व नाशिक विभागात प्रत्येकी 5 जिल्हे आहेत.
Question : 23
जगात सर्वात जास्त लोकसंख्या असलेला देश कोणता ?
📝स्पष्टीकरण :
संयुक्त राष्ट्रांच्या ताज्या लोकसंख्या अहवालानुसार चीनला मागे टाकून भारत हा जगातील सर्वाधिक लोकसंख्या असलेला देश बनला आहे.
जगात लोकसंख्येच्या बाबतीत चीन दुसऱ्या तर अमेरिका तिसऱ्या क्रमांकावर येतो.
Question : 24
महाराष्ट्र राज्य विधिमंडळाचे हिवाळी अधिवेशन कोठे भरते ?
📝स्पष्टीकरण :
महाराष्ट्र राज्य विधिमंडळाचे हिवाळी अधिवेशन दरवर्षी नागपूर येथे आयोजित केले जाते.
विधिमंडळाचे अर्थसंकल्पीय व पावसाळी अधिवेशन मुंबई येथे पार पडते.
Question : 25
कोणत्या शहरास महाराष्ट्राची पर्यटन राजधानी म्हणून घोषित करण्यात आले आहे ?
📝स्पष्टीकरण :
अजिंठा-वेरूळ लेणी, बीबी का मकबरा आणि दौलताबाद किल्ल्यासारख्या जागतिक वारसा स्थळांमुळे औरंगाबाद (छत्रपती संभाजीनगर) शहराला महाराष्ट्र शासनाने 'महाराष्ट्राची पर्यटन राजधानी' म्हणून घोषित केले आहे.
सिंधुदुर्ग जिल्ह्याला महाराष्ट्रातील पहिला 'पर्यटन जिल्हा' म्हणून दर्जा देण्यात आला आहे.
Your Scorecard
Total Questions
0
Solved Question
0
Correct
0
Wrong
0
Final Score : 0 / 0
महत्त्वाची सुचना : या सराव प्रश्नसंचामध्ये काही त्रुटी आढळल्‍या किंवा सराव प्रश्नसंच सुधारण्यासंबंधी सूचना असल्‍यास कमेंट करा . जेणेकरून आपण दिलेल्या सूचनांची शहानिशा करून आम्हाला प्रश्नसंचामध्ये योग्य तो बदल करता येईल
🔂 तुम्हाला हा प्रश्नसंच उपयुक्त वाटल्यास स्पर्धा परीक्षांची तयारी करणाऱ्या आपल्या मित्रांसोबत जरुर शेअर करा