Police Patil Bharti Practice Question Set - 17
🎯 खालील प्रश्न हे पोलीस पाटील भरती 2025 साठी उपयुक्त ठरणारे सराव प्रश्न आहेत . हे प्रश्न केवळ मार्गदर्शनासाठी असून, आगामी पोलीस पाटील भरतीच्या लेखी परीक्षेमध्ये विचारले जाण्याची शक्यता असलेले संभाव्य प्रश्न आहेत
टीप : सर्व प्रश्न सोडवल्यानंतर खाली दिलेल्या Check Your Score बटनावर क्लिक करा व तुम्हाला मिळालेले मार्क्स तपासून पहा
पोलीस पाटील भरती सराव पेपर
Question : 1
भारतीय सैन्य दलाचे सर्वोच्च प्रमुख कोण असतात ?
📝स्पष्टीकरण :
भारतीय संविधानाच्या कलम 53(2) नुसार भारताचे राष्ट्रपती हे तिन्ही संरक्षण दलांचे (भूदल, नौदल आणि वायुसेना) सर्वोच्च सरसेनापती (Supreme Commander) असतात.
युद्ध पुकारणे अथवा शांतता प्रस्थापित करण्याचे सर्व घटनात्मक अधिकार राष्ट्रपतींच्या नावे असतात.
Question : 2
भारताचे सर्वोच्च न्यायालय कोठे आहे ?
📝स्पष्टीकरण :
भारताचे सर्वोच्च न्यायालय (Supreme Court of India) नवी दिल्ली येथे स्थित आहे.
भारतीय संविधानाच्या कलम 124 नुसार सर्वोच्च न्यायालयाची स्थापना झाली असून त्याचे उद्घाटन 28 जानेवारी 1950 रोजी झाले.
Question : 3
महाराष्ट्र विधानसभेची सदस्य संख्या किती आहे ?
📝स्पष्टीकरण :
महाराष्ट्र विधानसभेची एकूण निवडून येणाऱ्या सदस्यांची संख्या 288 इतकी आहे.
विधानसभेचा कार्यकाळ सामान्यतः 5 वर्षांचा असतो आणि विधानसभेचे कामकाज विधानसभा अध्यक्षांच्या नियंत्रणाखाली चालते.
Question : 4
महाराष्ट्र विधान परिषदेची एकूण सदस्य संख्या किती आहे ?
📝स्पष्टीकरण :
महाराष्ट्र विधानपरिषदेची एकूण सदस्य संख्या 78 इतकी आहे.
यामध्ये राज्यपालांद्वारे 12 सदस्य नामनियुक्त केले जातात, तर उर्वरित सदस्य विधानसभा, स्थानिक स्वराज्य संस्था, शिक्षक आणि पदवीधर मतदारसंघांतून निवडले जातात.
Question : 5
भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसची पहिली महिला अध्यक्ष कोण ?
📝स्पष्टीकरण :
डॉ. ॲनी बेझंट यांनी 1917 च्या कोलकाता अधिवेशनाचे अध्यक्षपद भूषवून काँग्रेसच्या पहिल्या महिला अध्यक्ष होण्याचा मान मिळवला.
काँग्रेसच्या पहिल्या भारतीय महिला अध्यक्ष सरोजिनी नायडू (1925, कानपूर अधिवेशन) या होत्या.
Question : 6
काँग्रेसचे पहिले अधिवेशन कोठे भरले ?
📝स्पष्टीकरण :
भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे पहिले अधिवेशन 28 डिसेंबर 1885 रोजी मुंबईतील गोकुळदास तेजपाल संस्कृत कॉलेज येथे भरले होते.
या अधिवेशनाचे अध्यक्ष व्योमेशचंद्र बॅनर्जी होते आणि त्यास देशभरातून 72 प्रतिनिधी उपस्थित होते.
Question : 7
स्थानिक स्वराज्य संस्थांचा जनक कोणास म्हणतात ?
📝स्पष्टीकरण :
व्हाइसरॉय लॉर्ड रिपन याने 1882 मध्ये स्थानिक स्वराज्य संस्थांचा महत्त्वपूर्ण ठराव मंजूर करून स्थानिक प्रशासनाचा पाया घातला.
यामुळे लॉर्ड रिपन यांना भारतातील स्थानिक स्वराज्य संस्थांचा जनक (Father of Local Self-Government) म्हटले जाते.
Question : 8
डिस्कवरी ऑफ इंडिया या पुस्तकाचे लेखक कोण ?
📝स्पष्टीकरण :
'डिस्कव्हरी ऑफ इंडिया' (भारताचा शोध) हा प्रसिद्ध ऐतिहासिक ग्रंथ भारताचे पहिले पंतप्रधान पंडित जवाहरलाल नेहरू यांनी लिहिला.
हे पुस्तक त्यांनी 1942 ते 1946 दरम्यान अहमदनगरच्या भुईकोट किल्ल्यातील तुरुंगवासात असताना पूर्ण केले होते.
Question : 9
थॉट्स ऑन पाकिस्तान हा ग्रंथ कोणी लिहिला ?
📝स्पष्टीकरण :
'थॉट्स ऑन पाकिस्तान' (Thoughts on Pakistan) हा महत्त्वपूर्ण ग्रंथ डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांनी 1940 मध्ये लिहिला.
फाळणीच्या मागणीचे तात्विक, राजकीय व सामाजिक विश्लेषण मांडणारा हा अत्यंत अभ्यासपूर्ण ग्रंथ मानला जातो.
Question : 10
शाहू महाराजांचा जन्म कोठे झाला ?
📝स्पष्टीकरण :
राजर्षी छत्रपती शाहू महाराज यांचा जन्म 26 जून 1874 रोजी कोल्हापूर जिल्ह्यातील कागल येथील घाटगे घराण्यात झाला.
त्यांचे मूळ नाव यशवंतराव जयसिंगराव घाटगे असे होते; त्यांचा जन्मदिवस 26 जून हा महाराष्ट्रात 'सामाजिक न्याय दिन' म्हणून साजरा केला जातो.
Question : 11
केसरी या वृत्तपत्राचे पहिले संपादक कोण होते ?
📝स्पष्टीकरण :
लोकमान्य टिळक व त्यांच्या सहकाऱ्यांनी 1881 मध्ये सुरू केलेल्या 'केसरी' वृत्तपत्राचे पहिले संपादक गोपाळ गणेश आगरकर होते.
त्याच वेळी सुरू झालेल्या इंग्रजी भाषेतील 'मराठा' वृत्तपत्राचे संपादन लोकमान्य बाळ गंगाधर टिळक करत होते.
Question : 12
शिका संघटित व्हा व संघर्ष करा ही घोषणा कोणी दिली ?
📝स्पष्टीकरण :
'शिका, संघटित व्हा आणि संघर्ष करा' (Educate, Agitate, Organise) हा प्रेरणादायी संदेश डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांनी दिला.
हा संदेश त्यांनी 1924 मध्ये स्थापन केलेल्या 'बहिष्कृत हितकारणी सभेचे' मुख्य ब्रीदवाक्य म्हणून स्वीकारला होता.
Question : 13
विधानसभेचा कार्यकाल किती वर्षाचा असतो ?
📝स्पष्टीकरण :
भारतीय संविधानाच्या कलम 172(1) नुसार राज्य विधानसभेचा सामान्य कार्यकाळ पहिल्या बैठकीपासून 5 वर्षांचा असतो.
मात्र, मुदत संपण्यापूर्वी मुख्यमंत्री यांच्या सल्ल्यानुसार राज्यपाल विधानसभा विसर्जित करू शकतात.
Question : 14
विधान परिषदेचा कालावधी किती असतो ?
📝स्पष्टीकरण :
विधानपरिषद हे राज्य विधिमंडळाचे वरिष्ठ सभागृह असून ते कायमस्वरूपी (स्थायी) सभागृह आहे, म्हणजेच ते कधीही विसर्जित होत नाही.
विधानपरिषदेच्या प्रत्येक सदस्याचा कार्यकाळ 6 वर्षे असतो आणि दर दोन वर्षांनी 1/3 सदस्य निवृत्त होतात.
Question : 15
पहिले महायुद्ध कोणत्या कालावधीत झाले ?
📝स्पष्टीकरण :
पहिले महायुद्ध 28 जुलै 1914 ते 11 नोव्हेंबर 1918 या कालावधीत मित्र राष्ट्रे आणि मध्यवर्ती सत्ता यांच्यात लढले गेले.
या युद्धाची समाप्ती 1919 च्या व्हर्सायच्या तहाने (Treaty of Versailles) झाली.
Question : 16
कार्ल मार्क्स हा कोणत्या देशातील विचारवंत होता ?
📝स्पष्टीकरण :
वैज्ञानिक समाजवादाचे प्रणेते कार्ल मार्क्स हे जर्मनी देशातील थोर तत्त्वज्ञ, अर्थशास्त्रज्ञ आणि समाजशास्त्रज्ञ होते.
त्यांनी लिहिलेले 'दास कॅपिटल' आणि फ्रेडरिक एंगल्स यांच्यासोबत लिहिलेला 'द कम्युनिस्ट मॅनिफेस्टो' हे ग्रंथ जगप्रसिद्ध आहेत.
Question : 17
संयुक्त राष्ट्रसंघाची निर्मिती कोणत्या वर्षी झाली ?
📝स्पष्टीकरण :
पहिल्या महायुद्धानंतर जागतिक शांततेसाठी स्थापन झालेल्या राष्ट्रसंघाची (League of Nations) अधिकृत स्थापना 10 जानेवारी 1920 रोजी झाली होती.
दुसऱ्या महायुद्धानंतर स्थापन झालेल्या सध्याच्या संयुक्त राष्ट्रसंघाची (United Nations - UNO) स्थापना 24 ऑक्टोबर 1945 रोजी झाली.
Question : 18
ॲडॉल्फ हिटलर हा कोणत्या देशातील हुकूमशहा होता ?
📝स्पष्टीकरण :
ॲडॉल्फ हिटलर हा 1933 ते 1945 दरम्यान जर्मनी या देशाचा सर्वेसर्वा हुकूमशहा होता.
तो नाझी पक्षाचा (Nazi Party) नेता होता आणि त्याचे 'माईन काम्फ' (Mein Kampf - माझा लढा) हे आत्मचरित्र प्रसिद्ध आहे.
Question : 19
भारतीय अनुयुगाचे जनक कोण आहेत ?
📝स्पष्टीकरण :
डॉ. होमी जहांगीर भाभा यांना भारताच्या अणुऊर्जा कार्यक्रमाचे व भारतीय अणूयुगाचे जनक (Father of Indian Nuclear Programme) मानले जाते.
त्यांच्या पुढाकाराने टाटा मूलभूत संशोधन संस्था (TIFR) आणि तुर्भे येथे भाभा अणुसंशोधन केंद्राची (BARC) स्थापना झाली.
Question : 20
बॅरन ज्वालामुखी कोठे आहे ?
📝स्पष्टीकरण :
भारतातील एकमेव सक्रिय (जिवंत) ज्वालामुखी असलेले बॅरन बेट (Barren Island) अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूहात स्थित आहे.
अंदमानमधील नारकोंडम बेट हे भारतातील निद्रिस्त (सुप्त) ज्वालामुखीचे उदाहरण आहे.
Question : 21
कान्होजी आंग्रे यांचे स्मारक कोठे आहे ?
📝स्पष्टीकरण :
मराठा आरमाराचे शूर सरखेल कान्होजी आंग्रे यांचे स्मारक रायगड जिल्ह्यातील अलिबाग येथे स्थित आहे.
अलिबाग हे मराठा नौदलाचे प्रमुख ठाणे होते आणि समुद्रातील कुलाबा किल्ला हे त्यांचे मुख्य लष्करी केंद्र होते.
Question : 22
'माझा प्रवास' हे मराठीतील पहिले प्रवास वर्णन लिहिणारे गोडसे गुरुजी कोणत्या जिल्ह्यातील होते ?
📝स्पष्टीकरण :
1857 च्या उठावाचे प्रत्यक्षदर्शी वर्णन करणारे 'माझा प्रवास' या मराठीतील पहिल्या प्रवासवर्णनाचे लेखक विष्णूभट गोडसे (गोडसे गुरुजी) हे रायगड जिल्ह्यातील वरसई गावचे रहिवासी होते.
या ऐतिहासिक ग्रंथातून झाशीची राणी लक्ष्मीबाई आणि 1857 च्या उठावाचा महत्त्वाचा इतिहास समोर येतो.
Question : 23
रॉबर्ट क्लाईव्ह याने 1765 मध्ये कोणत्या राज्यात दुहेरी राज्यव्यवस्था अस्तित्वात आणली ?
📝स्पष्टीकरण :
बक्सारच्या लढाईनंतर ब्रिटिश गव्हर्नर रॉबर्ट क्लाईव्ह याने 1765 मध्ये बंगाल प्रांतात दुहेरी राज्यव्यवस्था (Dual Government) सुरू केली.
या पद्धतीत महसूल गोळा करण्याचे अधिकार (दिवाणी) कंपनीकडे आणि प्रशासनाची जबाबदारी नवाबाकडे ठेवण्यात आली; पुढे 1772 मध्ये वॉरेन हेस्टिंग्जने ही पद्धत रद्द केली.
Question : 24
विधवा पुनर्विवाहाला मान्यता देणारा कायदा कोणी केला ?
📝स्पष्टीकरण :
पंडित ईश्वरचंद्र विद्यासागर यांच्या प्रयत्नांमुळे विधवा पुनर्विवाह कायदा (Hindu Widows' Remarriage Act) लॉर्ड डलहौसीच्या कार्यकाळात तयार झाला आणि 26 जुलै 1856 रोजी लॉर्ड कॅनिंगच्या काळात संमत झाला.
हा कायदा संमत करून विधवा पुनर्विवाहाला कायदेशीर मान्यता देण्यात आली.
Question : 25
शिवाजी महाराजांनी लाल महालावर छापा टाकून कोणाची बोटे तोडली ?
📝स्पष्टीकरण :
छत्रपती शिवाजी महाराजांनी 5 एप्रिल 1663 रोजी मध्यरात्री पुण्यातील लाल महालावर धाडसी गनिमी छापा टाकून मोगल सुभेदार शाहिस्तेखानाची बोटे छाटली.
या पराभवानंतर मुघल सम्राट औरंगजेबाने नामुष्की टाळण्यासाठी शाहिस्तेखानाची तात्काळ बंगालच्या सुभेदारीवर बदली केली.
Your Scorecard
Total Questions
0
Solved Question
0
Correct
0
Wrong
0
Final Score : 0 / 0
महत्त्वाची सुचना : या सराव प्रश्नसंचामध्ये काही त्रुटी आढळल्‍या किंवा सराव प्रश्नसंच सुधारण्यासंबंधी सूचना असल्‍यास कमेंट करा . जेणेकरून आपण दिलेल्या सूचनांची शहानिशा करून आम्हाला प्रश्नसंचामध्ये योग्य तो बदल करता येईल
🔂 तुम्हाला हा प्रश्नसंच उपयुक्त वाटल्यास स्पर्धा परीक्षांची तयारी करणाऱ्या आपल्या मित्रांसोबत जरुर शेअर करा