पोलीस पाटील भरती सराव प्रश्न - Police Patil Bharti Practice Question Set - 3

Police Patil Bharti Practice Question Set - 03

---

🎯 खालील प्रश्न हे पोलीस पाटील भरती 2025 साठी उपयुक्त ठरणारे सराव प्रश्न आहेत . हे प्रश्न केवळ मार्गदर्शनासाठी असून, आगामी पोलीस पाटील भरतीच्या लेखी परीक्षेमध्ये विचारले जाण्याची शक्यता असलेले संभाव्य प्रश्न आहेत

टीप : सर्व प्रश्न सोडवल्यानंतर खाली दिलेल्या Check Your Score बटनावर क्लिक करा व तुम्हाला मिळालेले मार्क्स तपासून पहा

पोलीस पाटील भरती सराव पेपर

Question : 1

राधानगरी धरण कोणत्या नदीवर बांधण्यात आलेले आहे ?

❶ पूर्णा

❷ भीमा

❸ भोगावती

❹ पंचगंगा

📝स्पष्टीकरण : राधानगरी धरण कोल्हापूर जिल्ह्यातील भोगावती नदीवर बांधण्यात आले आहे. या धरणाची पायाभरणी राजर्षी छत्रपती शाहू महाराज यांनी 1907 मध्ये केली होती आणि या जलाशयाला 'लक्ष्मी सागर' असे नाव देण्यात आले आहे.

Question : 2

विश्व आदिवासी दिवस कोणत्या दिनी साजरा करण्यात येतो ?

❶ 9 ऑगस्ट

❷ 8 ऑगस्ट

❸ 12 ऑगस्ट

❹ 14 ऑगस्ट

📝स्पष्टीकरण : दरवर्षी 9 ऑगस्ट हा दिवस जगभरात विश्व आदिवासी दिवस (International Day of the World's Indigenous Peoples) म्हणून साजरा केला जातो. संयुक्त राष्ट्रांच्या (UN) आमसभेने डिसेंबर 1994 मध्ये हा दिवस अधिकृतपणे घोषित केला होता.

Question : 3

हाय अ‍ॅल्टीट्यूड रिसर्च लॅबोरट्री कोठे आहे ?

❶ मुंबई

❷ इंदौर

❸ गुलमर्ग

❹ अलवाये

📝स्पष्टीकरण : हाय अ‍ॅल्टीट्यूड रिसर्च लॅबोरेटरी (HARL) ही संस्था जम्मू आणि काश्मीरमधील गुलमर्ग येथे स्थित आहे. ही प्रयोगशाळा भाभा अणुसंशोधन केंद्र (BARC) अंतर्गत उच्च उंचीवरील वैश्विक किरण आणि वातावरणीय संशोधनासाठी कार्यरत आहे.

Question : 4

जगातील सर्वात मोठ्या नदीचे नाव काय ?

❶ नाईल

❷ गंगा

❸ ब्रह्मपुत्रा

❹ ॲमेझॉन

📝स्पष्टीकरण : पाण्याच्या विसर्गाच्या आणि पात्राच्या आकारमानाच्या दृष्टीने जगातील सर्वात मोठी नदी ॲमेझॉन नदी (दक्षिण अमेरिका) आहे. जगातील सर्वात लांब नदी नाईल नदी (आफ्रिका खंड) आहे.

Question : 5

महाराष्ट्रात तंटामुक्त गाव मोहीम कधीपासून सुरू झाली ?

❶ 15 ऑगस्ट 2007

❷ 26 जानेवारी 2005

❸ 1 मे 2007

❹ 2 ऑक्टोबर 2007

📝स्पष्टीकरण : महाराष्ट्रात ग्रामीण भागातील तंटे गावातच सामोपचाराने मिटवण्यासाठी 15 ऑगस्ट 2007 रोजी महात्मा गांधी तंटामुक्त गाव मोहीम सुरू करण्यात आली. ही मोहीम सुरू करण्यात तत्कालीन गृहमंत्री आर. आर. पाटील यांचा महत्त्वाचा पुढाकार होता.

Question : 6

जिम कार्बेट नॅशनल पार्क कोणत्या राज्यात आहे ?

❶ छत्तीसगड

❷ मध्य प्रदेश

❸ आसाम

❹ उत्तराखंड

📝स्पष्टीकरण : जिम कार्बेट राष्ट्रीय उद्यान हे भारतातील सर्वात पहिले राष्ट्रीय उद्यान असून ते उत्तराखंड राज्यातील नैनिताल जिल्ह्यात आहे. याची स्थापना 1936 मध्ये 'हेली नॅशनल पार्क' म्हणून झाली होती आणि भारतात प्रोजेक्ट टायगर (1973) ची सुरुवात सर्वप्रथम येथूनच झाली.

Question : 7

कोणत्या शास्त्रज्ञाने 1949 साली सर्वेक्षणाचे तंत्र विकसित केले ?

❶ गॉर्डन चिली

❷ अलेक्झांडर कनिंगहॅम

❸ जॉन मार्शल

❹ मॉर्टिमर व्हिलर

📝स्पष्टीकरण : अमेरिकन पुरातत्वशास्त्रज्ञ गॉर्डन विली (काही पुस्तकांत गार्डन चिली असा उल्लेख) यांनी 1949 मध्ये प्रादेशिक वसाहत नमुना सर्वेक्षण (Settlement Pattern Survey) तंत्र विकसित केले. पेरू देशातील विरू खोऱ्यात त्यांनी हे तंत्र वापरून वसाहतींच्या वितरणाचा सखोल अभ्यास केला होता.

Question : 8

झोंबी या पुस्तकाचे लेखक कोण आहेत ?

❶ प्रकाश आमटे

❷ पु ल देशपांडे

❸ आनंद यादव

❹ लक्ष्मण माने

📝स्पष्टीकरण : 'झोंबी' या सुप्रसिद्ध आत्मचरित्रात्मक कादंबरीचे लेखक ग्रामीण साहित्यकार डॉ. आनंद यादव आहेत. या साहित्यकृतीसाठी त्यांना 1990 मध्ये मानाचा साहित्य अकादमी पुरस्कार प्राप्त झाला होता.

Question : 9

रेबीज या आजारात .............. दिवसांच्या रोगबिजपोषण काळानंतर लक्षणे वाढीस लागतात ?

❶ 20

❷ 10

❸ 40

❹ 60

📝स्पष्टीकरण : रेबीज या विषाणूजन्य आजारात कुत्रा किंवा इतर प्राणी चावल्यानंतर साधारणतः 10 दिवसांच्या रोगबीजपोषण काळानंतर (Incubation Period) लक्षणे तीव्रतेने दिसून येतात. रेबीज हा हायड्रोफोबिया (पाण्याची भीती) निर्माण करणारा अत्यंत घातक मज्जासंस्थेचा आजार आहे.

Question : 10

कोणता औष्णिक विद्युत प्रकल्प नागपूर जिल्ह्यात नाही ?

❶ खापरखेडा

❷ मौदा

❸ पारस

❹ कोराडी

📝स्पष्टीकरण : पारस औष्णिक विद्युत केंद्र हे अकोला जिल्ह्यात स्थित आहे. कोराडी, खापरखेडा आणि मौदा (NTPC) हे सर्व औष्णिक विद्युत प्रकल्प नागपूर जिल्ह्यात येतात.

Question : 11

पाणी पंचायत ही संकल्पना कोणी विकसित केली ?

❶ मेधा पाटकर

❷ विलासराव साळुंखे

❸ सुंदरलाल बहुगुणा

❹ राजेंद्र शेंडे

📝स्पष्टीकरण : महाराष्ट्रातील दुष्काळग्रस्त भागासाठी पाण्याचे समान वाटप करणारी 'पाणी पंचायत' ही अभिनव चळवळ विलासराव साळुंखे यांनी 1974 मध्ये पुरंदर तालुक्यातील नायगाव (पुणे) येथे सुरू केली. या कार्यासाठी त्यांनी 'ग्राम गौरव प्रतिष्ठान' या संस्थेची स्थापना केली होती.

Question : 12

प्रकाशे हे तीर्थक्षेत्र महाराष्ट्रातील कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?

❶ नंदुरबार

❷ धुळे

❸ नाशिक

❹ जळगाव

📝स्पष्टीकरण : प्रकाशे हे सुप्रसिद्ध तीर्थक्षेत्र नंदुरबार जिल्ह्यातील शहादा तालुक्यात तापी आणि गोमाई नदीच्या संगमावर वसलेले आहे. या ठिकाणाला धार्मिक आणि ऐतिहासिक महत्त्वामुळे 'दक्षिण काशी' (खानदेशची काशी) म्हणून ओळखले जाते.

Question : 13

भारतामध्ये राष्ट्रीय मानव हक्क आयोगाची स्थापना कोणत्या वर्षी झाली ?

❶ 1995

❷ 1993

❸ 2001

❹ 2004

📝स्पष्टीकरण : भारतात मानवी हक्क संरक्षण कायद्यानुसार 12 ऑक्टोबर 1993 रोजी राष्ट्रीय मानवाधिकार आयोगाची (NHRC) स्थापना झाली. या आयोगाचे मुख्यालय नवी दिल्ली येथे असून त्याचे अध्यक्षपद सर्वोच्च न्यायालयाचे माजी सरन्यायाधीश किंवा निवृत्त न्यायाधीश भूषवतात.

Question : 14

भारतीय लष्कराने ............... रोजी गोवा पोर्तुगीजांच्या ताब्यातून मुक्त केला ?

❶ 19 नोव्हेंबर 1960

❷ 19 जानेवारी 1962

❸ 19 डिसेंबर 1961

❹ 19 जुलै 1963

📝स्पष्टीकरण : भारतीय लष्कराने राबवलेल्या 'ऑपरेशन विजय' (Operation Vijay) या लष्करी कारवाईद्वारे 19 डिसेंबर 1961 रोजी गोव्याला 451 वर्षांच्या प्रदीर्घ पोर्तुगीज राजवटीतून मुक्त केले. म्हणूनच दरवर्षी 19 डिसेंबर हा दिवस 'गोवा मुक्ती दिन' म्हणून साजरा केला जातो.

Question : 15

कार्बनचे सर्वात कठीण रूप कोणते ?

❶ हिरा

❷ ग्राफाईट

❸ स्टील

❹ दगडी कोळसा

📝स्पष्टीकरण : हिरा (Diamond) हे कार्बनचे स्फटिकी अपरूप असून ते निसर्गात आढळणारे सर्वात कठीण नैसर्गिक मूलद्रव्य आहे. हिऱ्यामध्ये कार्बनचे अणू चतुष्कोनीय (Tetrahedral) रचनेत सहसंयुज बंधाने घट्ट जोडलेले असतात.

Question : 16

पहिली भू - विकास बँक कोणत्या राज्यात स्थापन करण्यात आली ?

❶ उत्तर प्रदेश

❷ पंजाब

❸ महाराष्ट्र

❹ राजस्थान

📝स्पष्टीकरण : भारतातील पहिली सहकारी भू-विकास बँक (Land Development Bank) 1920 मध्ये पंजाब राज्यातील झांग (Jhang) येथे स्थापन करण्यात आली होती. या बँका शेतकऱ्यांना जमीन विकास, विहिरी आणि ट्रॅक्टर खरेदीसाठी दीर्घ मुदतीचे कृषी कर्ज पुरवतात.

Question : 17

रोम शहर कोणत्या नदीच्या काठी वसले आहे ?

❶ ओब्रो

❷ अन्टनो

❸ ॲमेझॉन

❹ टायबर

📝स्पष्टीकरण : इटली देशाची राजधानी असलेले ऐतिहासिक रोम शहर टायबर (Tiber) नदीच्या तीरावर वसलेले आहे. रोम शहराला 'सात टेकड्यांचे शहर' (City of Seven Hills) असेही म्हटले जाते.

Question : 18

फाल्मू अभयारण्य कोणत्या राज्यात आहे ?

❶ झारखंड

❷ छत्तीसगड

❸ मध्य प्रदेश

❹ बिहार

📝स्पष्टीकरण : पलामू (फाल्मू) व्याघ्र प्रकल्प व राष्ट्रीय अभयारण्य झारखंड राज्यातील पलामू आणि लातेहार जिल्ह्यांमध्ये स्थित आहे. 1974 मध्ये प्रोजेक्ट टायगर अंतर्गत समाविष्ट झालेल्या सुरुवातीच्या प्रमुख व्याघ्र प्रकल्पांपैकी हा एक आहे.

Question : 19

कागदाचा शोध ................ या देशांमध्ये लागला ?

❶ जपान

❷ जर्मनी

❸ चीन

❹ इंग्लंड

📝स्पष्टीकरण : कागदाचा शोध इसवी सनाच्या दुसऱ्या शतकात (इ.स. 105) चीन देशामध्ये त्साय लुन (Ts'ai Lun) याने लावला. चीनने झाडांची साल, कापूस आणि जुन्या चिंध्यांचा लगदा वापरून सर्वप्रथम कागद तयार केला होता.

Question : 20

कर्करोगाच्या उपचारासाठी काय वापरतात ?

❶ युरेनियम

❷ आयोडीन

❸ कोबाल्ट

❹ अल्ट्रा

📝स्पष्टीकरण : कर्करोगावरील (कॅन्सर) रेडिओथेरपी उपचारासाठी कोबाल्ट-60 (Cobalt-60) या किरणोत्सारी समस्थानिकाचा (Isotope) वापर केला जातो. यामधून उत्सर्जित होणाऱ्या गॅमा किरणांचा मारा करून कॅन्सरच्या घातक पेशी नष्ट केल्या जातात.

Question : 21

न्यूट्रॉन चा शोध कोणी लावला ?

❶ जे जे थॉमसन

❷ न्यूटन

❸ जेम्स चांडविक

❹ रुदरफोर्ड

📝स्पष्टीकरण : अणुमधील विद्युत प्रभाररहित मूलकण असलेल्या न्यूट्रॉनचा शोध ब्रिटिश शास्त्रज्ञ जेम्स चॅडविक (James Chadwick) यांनी 1932 मध्ये लावला. इलेक्ट्रॉनचा शोध जे. जे. थॉमसन यांनी तर प्रोटॉनचा शोध रुदरफोर्ड यांनी लावला होता.

Question : 22

सन 1859 मध्ये चार्ल्स डार्विनने कोणत्या ग्रंथात उत्क्रांतीचा सिद्धांत मांडला ?

❶ ओरिजिन ऑफ बॉटनी

❷ एशियाटिक रिसपँस

❸ ओरिजन ऑफ स्पीसीज

❹ हिस्टरी ऑफ आर्किऑलॉजी

📝स्पष्टीकरण : प्रसिद्ध शास्त्रज्ञ चार्ल्स डार्विन यांनी 1859 मध्ये प्रसिद्ध झालेल्या 'ऑन द ओरिजिन ऑफ स्पीशीज' (On the Origin of Species) या ग्रंथात नैसर्गिक निवडीवर आधारित उत्क्रांतीचा सिद्धांत मांडला. या सिद्धांतात त्यांनी 'सक्षम तेच जगतील' (Survival of the Fittest) हे महत्त्वपूर्ण सूत्र मांडले.

Question : 23

लोह खनिजातील लोहाच्या प्रमाणानुसार खालीलपैकी कोणत्या प्रकारात सर्वात जास्त लोहाचे प्रमाण असते ?

❶ लिमोनाइट

❷ सीडेराईट

❸ मॅग्नेटाइट

❹ हेमेटाईट

📝स्पष्टीकरण : मॅग्नेटाइट (Magnetite) या लोहखनिजात सर्वाधिक म्हणजे सुमारे 70% ते 72% लोहाचे प्रमाण असते आणि त्यात नैसर्गिक चुंबकीय गुणधर्म असतात. त्यानंतर हेमेटाईट (60% ते 70%), लिमोनाइट (40% ते 60%) आणि सिडेराईट (40% पेक्षा कमी) असा उतरता क्रम लागतो.

Question : 24

ए मेरे वतन के लोगो या गीताचे कवी कोण आहेत ?

❶ गुलजार

❷ आनंदबक्षी

❸ साहीर

❹ प्रदीप

📝स्पष्टीकरण : 1962 च्या भारत-चीन युद्धातील हुतात्म्यांच्या स्मरणार्थ रचलेल्या 'ए मेरे वतन के लोगो' या अजरामर देशभक्तीपर गीताचे गीतकार कवी प्रदीप आहेत. या गाण्याला संगीत सी. रामचंद्र यांनी दिले होते आणि ते गानकोकिळा लता मंगेशकर यांनी गायले होते.

Question : 25

19 जुलै 1969 साली देशातील प्रमुख किती बँकांचे राष्ट्रीयीकरण करण्यात आले ?

❶ 12

❷ 14

❸ 16

❹ 18

📝स्पष्टीकरण : तत्कालीन पंतप्रधान इंदिरा गांधी यांच्या कार्यकाळात 19 जुलै 1969 रोजी देशातील आघाडीच्या 14 व्यापारी बँकांचे राष्ट्रीयीकरण करण्यात आले. त्यानंतर 15 एप्रिल 1980 रोजी दुसऱ्या टप्प्यात आणखी 6 बँकांचे राष्ट्रीयीकरण करण्यात आले होते.

Your Scorecard

Total Questions 0

Solved Question 0

Correct 0

Wrong 0

Final Score :   0 / 0

महत्त्वाची सुचना : या सराव प्रश्नसंचामध्ये काही त्रुटी आढळल्‍या किंवा सराव प्रश्नसंच सुधारण्यासंबंधी सूचना असल्‍यास कमेंट करा . जेणेकरून आपण दिलेल्या सूचनांची शहानिशा करून आम्हाला प्रश्नसंचामध्ये योग्य तो बदल करता येईल

🔂 तुम्हाला हा प्रश्नसंच उपयुक्त वाटल्यास स्पर्धा परीक्षांची तयारी करणाऱ्या आपल्या मित्रांसोबत जरुर शेअर करा

पोलीस पाटील भरती
सर्व सराव प्रश्नसंच पाहण्यासाठी
येथे क्लिक करा