Indian Polity MCQ questions in Marathi | Indian Polity Gk Question In Marathi
Indian Polity MCQ Question in Marathi : MPSC राज्यसेवा, PSI-STI-ASO, महाराष्ट्र गट 'क' सेवा - राज्य उत्पादन शुल्क निरीक्षक, सहायक, लिपिक टंकलेखक , कृषी सेवा , वनरक्षक भरती, स्थापत्य अभियांत्रिकी , पोलीस भरती, तलाठी, ग्रामसेवक व इतर सरळसेवा स्पर्धा परीक्षांसाठी उपयुक्त Indian Polity Gk Question In Marathi
या ब्लॉग पोस्ट मध्ये अतिशय महत्त्वाचे आणि परीक्षेच्या बदलत्या पॅटर्नवर आधारित निवडक 100+ प्रश्न खाली दिलेले आहेत
Indian Polity MCQ Question in Marathi | राज्यघटना सराव प्रश्नसंच
1 ) भारतीय संविधानाचे जनक म्हणून कोणाला ओळखले जाते ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर
2 ) भारतीय संविधान कधी स्वीकारण्यात आले ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | 26 नोव्हेंबर 1949
3 ) भारतीय संविधान कधी लागू करण्यात आले ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | 26 जानेवारी 1950
4 ) संविधान सभेचे पहिले अध्यक्ष कोण होते ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | डॉ. सच्चिदानंद सिन्हा
5 ) संविधान सभेचे कायमस्वरूपी अध्यक्ष कोण होते ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 1 | डॉ. राजेंद्र प्रसाद
6 ) मसुदा समितीचे अध्यक्ष कोण होते ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर
7 ) भारतीय संविधानाला लागलेला अंदाजित वेळ किती आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 1 | 2 वर्षे 11 महिने 18 दिवस
8 ) भारतीय संविधानात सुरुवातीला किती कलमे आणि अनुसूची होत्या ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 1 | 395 कलमे, 8 अनुसूची
9 ) 'प्रस्तावने' मध्ये 'समाजवादी', 'धर्मनिरपेक्ष' आणि 'अखंडता' हे शब्द कोणत्या घटनादुरुस्तीने जोडले गेले ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 1 | 42 वी घटनादुरुस्ती
10 ) 'कायद्याचे राज्य' (Rule of Law) ही संकल्पना कोणत्या देशाच्या संविधानातून घेतली आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | ब्रिटन
11 ) मूलभूत हक्क भारतीय संविधानाच्या कोणत्या भागात आहेत ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | भाग III
12 ) 'डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी' कोणत्या कलमास 'संविधानाचा आत्मा आणि हृदय' म्हटले आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | कलम 32 (संवैधानिक उपायांचा हक्क)
13 ) सध्या संपत्तीचा हक्क हा कोणता हक्क आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | कायदेशीर (Legal) हक्क
14 ) सहा मूलभूत स्वातंत्र्य कोणत्या कलमात नमूद केली आहेत ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | कलम 19
15 ) राज्याच्या धोरणाची मार्गदर्शक तत्त्वे कोणत्या देशाच्या संविधानातून घेतली आहेत ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | आयर्लंड
16 ) राज्य धोरणाची मार्गदर्शक तत्वे भारतीय संविधानाच्या कोणत्या भागात समाविष्ट आहेत ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | भाग IV
17 ) मूळ संविधानात मूलभूत कर्तव्ये समाविष्ट होती का ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | नाही
18 ) मूलभूत कर्तव्ये कोणत्या घटनादुरुस्तीने संविधानात समाविष्ट केली गेली ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 1 | 42 वी घटनादुरुस्ती (1976)
19 ) राष्ट्रपतींचा कार्यकाळ किती वर्षांचा असतो ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | 5 वर्षे
20 ) उपराष्ट्रपती हे कोणत्या सभागृहाचे पदसिद्ध अध्यक्ष असतात ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | राज्यसभा
21 ) 'मंत्रिपरिषद' कोणाला सामूहिकपणे जबाबदार असते ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | लोकसभा
22 ) संसदेच्या संयुक्त अधिवेशनाची अध्यक्षता कोण करतो ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | लोकसभेचे अध्यक्ष (Speaker)
23 ) 'धन विधेयक' (Money Bill) सर्वप्रथम कोणत्या सभागृहात सादर केले जाते ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | लोकसभा
24 ) सर्वोच्च न्यायालयाच्या (Supreme Court) न्यायाधीशांचे निवृत्तीचे वय किती आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | 65 वर्षे
25 ) उच्च न्यायालयाच्या (High Court) न्यायाधीशांचे निवृत्तीचे वय किती आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | 62 वर्षे
26 ) कलम 370 कशाशी संबंधित होते ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | जम्मू-काश्मीरला विशेष दर्जा
27 ) भारतात राष्ट्रीय आणीबाणी कोणत्या कलमांतर्गत लागू केली जाते ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 1 | कलम 352
28 ) राज्य आणीबाणी (राष्ट्रपती राजवट) कोणत्या कलमांतर्गत लागू केली जाते ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | कलम 356
29 ) आर्थिक आणीबाणी कोणत्या कलमांतर्गत लागू केली जाते ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | कलम 360
30 ) राज्यपालांची (Governor) नियुक्ती कोण करतो ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | राष्ट्रपती
31 ) विधानसभेचे सदस्य होण्यासाठी किमान वय किती आवश्यक आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | 25 वर्षे
32 ) घटनादुरुस्ती ची प्रक्रिया कोणत्या देशाच्या संविधानातून घेतली आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 4 | दक्षिण आफ्रिका
33 ) घटनादुरुस्ती कोणत्या कलमांतर्गत केली जाते ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 4 | कलम 368
34 ) 'ग्रामपंचायत' ची स्थापना कोणत्या कलमात नमूद आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 1 | कलम 40
35 ) 'समान नागरी संहिता' कोणत्या कलमात नमूद आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | कलम 44
36 ) निवडणूक आयोग कोणत्या कलमाशी संबंधित आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 1 | कलम 324
37 ) 'संघ लोकसेवा आयोग' (UPSC) कोणत्या कलमाशी संबंधित आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | कलम 315
38 ) 'पैसा विधेयक' (Money Bill) निश्चित करण्याचा अंतिम अधिकार कोणाला आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | लोकसभेचे अध्यक्ष
39 ) नागरिकत्व कोणत्या भागात समाविष्ट आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | भाग II
40 ) 'पंचायत राज' संस्थेशी संबंधित घटनादुरुस्ती कोणती आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 1 | 73 वी घटनादुरुस्ती (1992)
41 ) 'नगरपालिका' शी संबंधित घटनादुरुस्ती कोणती आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | 74 वी घटनादुरुस्ती
42 ) 'दल बदल विरोधी कायदा' कोणत्या अनुसूचीमध्ये आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | 10 वी
43 ) भारतीय संविधानाची '8 वी अनुसूची' कशाशी संबंधित आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | अधिकृत भाषा
44 ) भारतीय संविधानानुसार भारतात सध्या किती अधिकृत भाषा आहेत ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | 22
45 ) 'अवशिष्ट अधिकार' कोणाकडे आहेत ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | केंद्र सरकार
46 ) राष्ट्रपतींना 'महाभियोग' लावण्याची प्रक्रिया संसदेच्या कोणत्या सभागृहात सुरू करता येते ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | दोन्ही सभागृहांत (कोणत्याही)
47 ) 'सार्वजनिक हिताची याचिका' ची संकल्पना कोणत्या देशातून स्वीकारली आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | अमेरिका
48 ) 'सरकारीया आयोगा'ची स्थापना कशासाठी करण्यात आली होती ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | केंद्र-राज्य संबंध
49 ) सर्वोच्च न्यायालयाचे 'पुनरावलोकन अधिकार' कोणत्या देशातून घेण्यात आले आहेत ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | अमेरिका
50 ) 'मूलभूत कर्तव्ये' कोणत्या समितीच्या शिफारशीनुसार समाविष्ट करण्यात आली ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | सरदार सुवर्ण सिंह समिती
51 ) 'नियंत्रक आणि महालेखा परीक्षक (CAG)' यांच्या नेमणुकीसंबंधीचे कलम कोणते आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | कलम 148
52 ) 'भारताचे महान्यायवादी' हे कोणत्या कलमांतर्गत येतात ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 1 | कलम 76
53 ) 'वित्त आयोगाची' स्थापना कोणत्या कलमांतर्गत केली जाते ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | कलम 280
54 ) भारतीय संविधानाचा 'भाग IX' (9) कशाशी संबंधित आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | पंचायत राज
55 ) 'पंचायत राज' संस्थेशी संबंधित तरतुदी भारतीय संविधानाच्या कितव्या अनुसूची मध्ये समाविष्ट आहेत ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | 11 वी अनुसूची
56 ) 'राष्ट्रीय आणीबाणी' लागू असताना कोणते मूलभूत हक्क निलंबित केले जाऊ शकत नाहीत ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | कलम 20 आणि 21 (दोषसिद्धी आणि जीविताचा हक्क)
57 ) 'गोवा, दमन आणि दीव' यांना केंद्रशासित प्रदेशातून राज्याचा दर्जा कोणत्या घटनादुरुस्तीने मिळाला ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | 56 वी घटनादुरुस्ती (1987)
58 ) 'केशवानंद भारती विरुद्ध केरळ राज्य' (1973) या प्रकरणात सर्वोच्च न्यायालयाने काय सिद्ध केले ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | संविधानाची मूलभूत संरचना (Basic Structure) बदलता येत नाही
59 ) 'आंतरराज्य परिषद' स्थापन करण्याची तरतूद कोणत्या कलमात आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | कलम 263
60 ) संसदेच्या दोन अधिवेशनांमध्ये कमाल अंतर किती असू शकते ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | 6 महिने
61 ) लोकसभा सदस्य होण्यासाठी किमान वय किती आवश्यक आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | 25 वर्षे
62 ) राज्यपालांची नियुक्ती कोण करतो ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | राष्ट्रपती
63 ) मूलभूत हक्कांचे संरक्षक कोण आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | सर्वोच्च न्यायालय आणि उच्च न्यायालय
64 ) 'माल व सेवा कर (GST)' कोणत्या घटनादुरुस्तीने लागू करण्यात आला ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | 101 वी घटनादुरुस्ती
65 ) 'शिक्षण हक्क' मूलभूत हक्क म्हणून कोणत्या घटनादुरुस्तीने समाविष्ट करण्यात आला ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | 86 वी घटनादुरुस्ती (2002)
66 ) संसदीय 'लोकलेखा समिती' चा अध्यक्ष कोण असतो ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | विरोधी पक्षाचा नेता
67 ) 'नगरपालिका' शी संबंधित तरतुदी भारतीय संविधानाच्या कोणत्या भागात समाविष्ट आहेत ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | भाग IX-A
68 ) 'न्यायालयीन पुनरावलोकन' ची संकल्पना कोणत्या देशाच्या संविधानातून घेण्यात आली आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | अमेरिका
69 ) 'आणीबाणी' दरम्यान मूलभूत हक्कांचे निलंबन ही संकल्पना कोणत्या देशाच्या संविधानातून घेतली आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | जर्मनी (वायमर संविधान)
70 ) CAG (नियंत्रक आणि महालेखा परीक्षक) आपला अहवाल कोणाला सादर करतात ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | राष्ट्रपती
71 ) लोकसभा किंवा राज्यसभेची गणसंख्या किती असते ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | एकूण सदस्य संख्येच्या 1/10
72 ) 'बंदी प्रत्यक्षीकरण' या रिट चा अर्थ काय आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | शरीर सादर करा
73 ) राष्ट्रपती आपला राजीनामा कोणाकडे सुपूर्द करतात ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | उपराष्ट्रपती
74 ) 'मतदान करण्याचे वय' 21 वरून 18 वर्षे कोणत्या घटनादुरुस्तीने करण्यात आले ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | 61 वी घटनादुरुस्ती (1989)
75 ) राज्याचा 'सर्वोच्च कायदा अधिकारी' कोण असतो ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 1 | महाधिवक्ता (Advocate General)
76 ) 'समान न्याय आणि मोफत कायदेशीर मदत' याची तरतूद कोणत्या DPSP कलमात आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | कलम 39A
77 ) 'बालकामगार' प्रतिबंध कोणत्या मूलभूत हक्काशी संबंधित आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | कलम 24
78 ) 'अस्पृश्यता निवारण' कोणत्या कलमात नमूद आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | कलम 17
79 ) राज्यपालांना कोणत्या कलमांतर्गत फाशीची शिक्षा माफ करण्याचा अधिकार आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 4 | राज्यपालांना फाशीची शिक्षा माफ करण्याचा अधिकार नाही.
80 ) पंतप्रधानांची नियुक्ती कोण करतो ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | राष्ट्रपती
81 ) 'सरकारीया आयोगा'ची स्थापना कशासाठी करण्यात आली होती ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | केंद्र-राज्य संबंध
82 ) 'समान नागरिक संहिता' लागू करणारे भारतातील पहिले राज्य कोणते आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 1 | गोवा
83 ) पहिली घटनादुरुस्ती (1951) प्रामुख्याने कशाशी संबंधित होती ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | 9 वी अनुसूची (जमीन सुधारणा)
84 ) 'विधानपरिषद' ची निर्मिती किंवा समाप्ती कोणत्या कलमांतर्गत केली जाते ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | कलम 169
85 ) राज्य विधानमंडळात धन विधेयक (Money Bill) कोणाच्या पूर्वपरवानगीने सादर केले जाते ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | राज्यपाल
86 ) 'राष्ट्रीय मानवाधिकार आयोगाचे' (NHRC) अध्यक्ष हे कोण असणे आवश्यक आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | सर्वोच्च न्यायालयाचे माजी न्यायाधीश
87 ) भारताने 'संघराज्यीय पद्धत' (Federal System) कोणत्या देशाच्या संविधानातून स्वीकारली आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 4 | कॅनडा
88 ) 'एकच नागरिकत्व' ही संकल्पना कोणत्या देशाकडून घेतली आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | ब्रिटन
89 ) 'भारताची संचित निधी' कोणत्या कलमांतर्गत येते ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | कलम 266 (1)
90 ) 'पंचायत राज' ला घटनात्मक दर्जा कोणत्या अनुसूचीने दिला ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | 11 वी
91 ) 'राज्यघटनेची 6 वी अनुसूची' कोणत्या राज्यांच्या आदिवासी क्षेत्रांच्या प्रशासनाशी संबंधित आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | आसाम, मेघालय, त्रिपुरा, मिझोराम
92 ) राष्ट्रपती हे कोणत्या कलमांतर्गत सर्वोच्च न्यायालयाचा सल्ला घेऊ शकतात ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 1 | कलम 143
93 ) 'कॅबिनेट मिशन' भारतात कोणत्या वर्षी आले ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | 1946
94 ) 'प्रस्तावने' मध्ये शेवटची घटनादुरुस्ती कधी करण्यात आली ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 1 | 1976 (42 वी)
95 ) सध्या भारतीय संविधानात किती अनुसूची आहेत ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | 12
96 ) 'केंद्र आणि राज्यांमध्ये शक्ती विभाजन' कोणत्या अनुसूचीमध्ये नमूद आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | 7 वी
97 ) 'अखिल भारतीय सेवा' (All India Services) निर्मितीचा अधिकार कोणाला आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | राज्यसभा
98 ) 'राज्य निवडणूक आयोग' कोणत्या निवडणुकीचे व्यवस्थापन करतो ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 3 | पंचायत आणि नगरपालिका
99 ) 'कलम 21A' कशाशी संबंधित आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 2 | शिक्षणाचा हक्क
100 ) 'राष्ट्रीय राजधानी क्षेत्र दिल्ली' साठी विशेष तरतूद कोणत्या कलमात आहे ?
📋 योग्य उत्तर : पर्याय क्र - 1 | कलम 239AA